عسل، طلای شیرین دامنه‌های همیشه‌ سبز تفتان

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «صدای‌ماشکید»، به نقل از «عصرهامون»، زنبورداری یکی از مهم‌ترین شاخه‌های کشاورزی به شمار می‌رود که نقشی فراتر از تولید عسل دارد. زنبور عسل با گرده‌افشانی گیاهان، سهم بسزایی در افزایش کمیت و کیفیت محصولات باغی و زراعی، حفظ تنوع زیستی و پایداری اکوسیستم ایفا می‌کند.

در مناطقی مانند شهرستان تفتان که از تنوع گیاهی و شرایط اقلیمی مناسب برخوردار است، توسعه زنبورداری علاوه بر ایجاد اشتغال و درآمدزایی برای بهره‌برداران، می‌تواند به رونق کشاورزی، حفاظت از محیط‌زیست و تولید فرآورده‌های ارزشمند طبیعی کمک کند.

تفتان؛ بهشت زنبورها و خاستگاه عسل مرغوب ایران
احمد داوری یکی از زنبور داران موفق شهرستان تفتان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «عصرهامون»، بیان کرد: شرایط آب‌وهوایی مناسب، پوشش گیاهی متنوع و وجود مراتع و باغات، ظرفیت خوبی برای تولید عسل باکیفیت فراهم کرده است. زنبورها از گل‌های مختلف تغذیه می‌کنند و همین موضوع روی کیفیت و عطر عسل تأثیر زیادی دارد.

وی افزود: خوشبختانه امسال وضعیت گل‌دهی در برخی مناطق مناسب بوده و اگر شرایط آب‌وهوایی تا پایان فصل مساعد بماند، برداشت خوبی خواهیم داشت. البته میزان تولید به بارندگی، پوشش گیاهی و سلامت کلنی‌ها بستگی دارد.

داوری ادامه داد: زمانی که بیشتر قاب‌ها توسط زنبورها پولک‌گذاری شده باشد، برداشت را آغاز می‌کنیم. این نشان می‌دهد عسل به رطوبت استاندارد رسیده و کیفیت مطلوبی دارد. تلاش می‌کنیم برداشت در شرایط مناسب و بدون آسیب به کلنی انجام شود.

وی عنوان کرد: مهم‌ترین نقش زنبورها گرده‌افشانی است. بسیاری از باغ‌ها و مزارع بدون حضور زنبور، محصول کمتری تولید می‌کنند. زنبورها علاوه بر تولید عسل، باعث افزایش عملکرد و کیفیت محصولات کشاورزی می‌شوند و به حفظ طبیعت نیز کمک می‌کنند.

این زنبوردار گفت: افزایش هزینه‌های جابه‌جایی کندوها، قیمت دارو و تجهیزات، کمبود نهاده‌ها، بازار فروش نامناسب و نبود صنایع فرآوری از مهم‌ترین مشکلات ماست. اگر این مسائل برطرف شود، تولید و درآمد زنبورداران هم افزایش پیدا می‌کند.

وی ادامه داد: انتظار داریم تسهیلات کم‌بهره، حمایت در بازاریابی و ایجاد صنایع بسته‌بندی و فرآوری عسل در منطقه انجام شود. این اقدامات هم به اشتغال کمک می‌کند و هم ارزش افزوده بیشتری برای تولیدکنندگان ایجاد خواهد کرد.

داوری تصریح کرد: از مردم می‌خواهیم هنگام خرید، عسل را از تولیدکنندگان معتبر تهیه کنند و ارزش زنبور عسل را فقط در تولید عسل نبینند؛ زنبورها نقش مهمی در حفظ محیط‌زیست، افزایش تولید محصولات کشاورزی و امنیت غذایی دارند.

تولید ۷ تن عسل در شهرستان تفتان
فضل‌الله کردی مدیر جهاد کشاورزی شهرستان تفتان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «عصرهامون»، از پیش‌بینی برداشت ۷ تن عسل از زنبورستان‌های این شهرستان در سال جاری خبر داد و بر نقش کلیدی زنبور عسل در افزایش کیفی مزارع و باغات منطقه تاکید کرد.

وی با اشاره به ظرفیت‌های زنبور‌داری در این منطقه اظهار کرد: در حال حاضر ۶۶۷ کلنی فعال زنبور عسل در شهرستان تفتان وجود دارد. با توجه به شرایط ویژه جغرافیایی، طبیعت بکر، آب‌وهوای مساعد و تنوع گونه‌های گیاهی، مرتعی و باغی، پیش‌بینی می‌شود میانگین برداشت عسل از هر کلنی به ۱۰/۵ کیلوگرم برسد.

کردی با بیان اینکه عسل جایگاه ویژه‌ای در اقتصاد کشاورزی تفتان دارد، افزود: عملیات برداشت عسل در این شهرستان در دو نوبت بهار و اوایل پاییز انجام می‌شود. افزون بر عسل تولیدی، فرآورده‌های ارزشمند دیگری نظیر موم، بره موم، گرده گل و ژل رویال نیز از این زنبورستان‌ها استحصال می‌شود که ارزش اقتصادی بالایی دارند.

مدیر جهاد کشاورزی تفتان، زنبور عسل را یک نهاده زنده و تولیدکننده در بخش کشاورزی توصیف کرد و گفت: حضور زنبور عسل به دلیل نقش حیاتی آن در گرده‌افشانی مزارع و باغات، امری ضروری است. این فعالیت طبیعی نه تنها به ارتقای کمی و کیفی محصولات کشاورزی منجر می‌شود، بلکه نقشی بی‌بدیل در حفظ تنوع زیستی و احیای محیط‌زیست منطقه دارد.

تفتان خاستگاه عسل مرغوب ایران است
وی در ادامه به تشریح معیارهای فنی برداشت عسل مرغوب پرداخت و تصریح کرد: بهترین زمان برای برداشت عسل هنگامی است که حداقل ۸۰ درصد سلول‌های شش‌ضلعی قاب‌ها با لایه‌ای مومی (پولک) مهر و موم شده باشد؛ این حالت نشان‌دهنده تکمیل فرآیند غلیظ‌سازی شهد توسط زنبورها و رسیدن رطوبت عسل به حد استاندارد است.

این مسئول همچنین توصیه کرد و گفت: عملیات برداشت باید در روزهای آفتابی، گرم و بدون باد، ترجیحاً در ساعات میانی روز (بین ۱۰ صبح تا ۴ بعد از ظهر) انجام شود؛ زیرا در این بازه زمانی، بخش عمده‌ای از زنبورهای کارگر برای جمع‌آوری شهد خارج از کندو هستند و این امر میزان استرس کلنی و زنبوردار را به حداقل می‌رساند.

مدیر جهاد کشاورزی شهرستان تفتان در بخش دیگری از سخنان خود به موانع پیش‌روی فعالان این صنعت اشاره کرد و گفت: بازاررسانی و فروش عسل و فرآورده‌های جانبی، هزینه‌های سنگین کوچ کلنی‌ها، تامین داروهای تخصصی برای مقابله با آفات و کنه‌ها، کمبود نهاده‌های مورد نیاز و همچنین نبود صنایع تبدیلی و زنجیره کامل تولید، از مهم‌ترین دغدغه‌های زنبورداران منطقه به شمار می‌رود.

وی در پایان با تاکید بر ضرورت حمایت از بهره‌برداران این بخش خاطرنشان کرد: با حمایت مالی دولت و اعطای تسهیلات بانکی مناسب به زنبورداران، می‌توان علاوه بر اشتغال‌زایی پایدار، زمینه را برای بهبود کیفیت، افزایش حجم تولید و در نهایت توسعه صادرات این محصول طبیعی و ارزشمند فراهم آورد.

در مجموع، زنبورداری در شهرستان تفتان تنها به تولید عسل محدود نمی‌شود، بلکه به‌عنوان حلقه‌ای مؤثر در زنجیره تولید کشاورزی، حفظ تنوع زیستی و توسعه پایدار شناخته می‌شود.

هرچند زنبورداران با چالش‌هایی مانند هزینه‌های بالای تولید، بازاررسانی و کمبود زیرساخت‌های فرآوری روبه‌رو هستند، اما با حمایت‌های هدفمند، تأمین تسهیلات و ایجاد زنجیره ارزش، می‌توان این ظرفیت ارزشمند را به یکی از محورهای اشتغال، رونق اقتصادی و افزایش تولید محصولات کشاورزی در منطقه تبدیل کرد.

انتهای خبر/