گلخانه‌های خانگی، ستون معیشت پایدار روستاهای مهرستان

به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «صدای‌ماشکید»، در سال‌های اخیر، شهرستان مهرستان به‌عنوان یکی از مناطق مستعد کشاورزی جنوب شرق کشور، شاهد شکل‌گیری الگوی نوینی از تولید و اشتغال در مقیاس خرد بوده است؛ الگویی که با تکیه بر ظرفیت‌های بومی، مشارکت مردمی و مدیریت منابع محدود، توانسته همزمان پاسخگوی نیازهای اقتصادی خانوارها و دغدغه‌های اجتماعی منطقه باشد. گلخانه‌های خانگی امروز نه‌تنها به‌عنوان یک فعالیت کشاورزی، بلکه به‌مثابه یک راهبرد توسعه‌ای در مهرستان شناخته می‌شوند؛ راهبردی که از دل خانه‌ها و حیاط‌های روستایی آغاز شده و به بازار مصرف شهرستان و حتی مناطق همجوار رسیده است.

محدودیت منابع آبی، بیکاری پنهان در روستاها، مهاجرت نیروی کار به شهرها و وابستگی به درآمدهای ناپایدار، سال‌ها از چالش‌های جدی مهرستان بوده است. در چنین شرایطی، توسعه گلخانه‌های خانگی توانسته با کمترین مصرف آب، بیشترین بازده اقتصادی را برای خانواده‌های روستایی به همراه داشته باشد و امید تازه‌ای به ماندگاری در روستاها بدمد. این طرح، امروز برای بسیاری از خانواده‌ها نه یک شغل موقت، بلکه ستون اصلی معیشت و منبع درآمد پایدار محسوب می‌شود.

اشتغال خانوادگی و رونق معیشت در روستای سوراب
محمدنور گوری از گلخانه‌داران فعال روستای سوراب، در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی«صدای‌ماشکید»، تجربه خود از فعالیت در گلخانه خانگی را نمونه‌ای روشن از تأثیر مستقیم این طرح بر زندگی مردم دانس و بیان کرد: فعالیت گلخانه‌ای برای خانواده‌ام صرفاً یک کار کشاورزی ساده نیست، بلکه یک زنجیره کامل از اشتغال و درآمدزایی را شکل داده است.

وی در پایان افزود: در حال حاضر دو نفر به‌صورت مستقیم و روزانه در گلخانه مشغول به کار هستیم؛ از آماده‌سازی بستر کشت و آبیاری گرفته تا برداشت محصول و آماده‌سازی برای عرضه به بازار. اما اثر این فعالیت فراتر از ما دو نفر است و درآمد حاصل از این گلخانه، منبع اصلی معیشت سه خانواده در روستا شده و همین موضوع باعث شد تا بدون نیاز به ترک محل زندگی خود، از یک شغل پایدار بهره‌مند شوم.

از بیکاری تا تولید مستمر؛ تجربه‌ای موفق در روستای عزیزآباد
محمد اعظم جمشیدزهی، از اهالی روستای عزیزآباد مهرستان در گفتگو با خبرنگار «صدای‌ماشکید»، مسیر متفاوتی اما مکمل را در تجربه گلخانه‌های خانگی بیان کرد: پیش از ورود به این طرح، با مشکل بیکاری مواجه بودم و فرصت شغلی ثابتی در اختیار نداشتم اما امروز، گلخانه خانگی به محل کار روزانه‌ام تبدیل شده و نقش مهمی در تأمین معیشت خانواده‌ام ایفا می‌کند.

جمشیدزهی در پایان افزود: پس از ایجاد گلخانه، فعالیت اصلی خودم را در کشت گوجه‌فرنگی گلخانه‌ای قرار دادم که به دلیل شرایط کنترل‌شده، کیفیت و بازده مناسبی دارد و در حال حاضر برداشت محصول به‌صورت منظم و تقریباً یک روز در میان انجام می‌دهم؛ و باعث پایداری تولید و تداوم جریان درآمد برای من است.

نهضت «هر خانه یک گلخانه»؛ راهبردی برای توسعه پایدار مهرستان
عبدالله سپاهی رئیس اداره جهاد کشاورزی شهرستان مهرستان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «صدای‌ماشکید»، با تشریح روند اجرای طرح گلخانه‌های خانگی، آن را یکی از موفق‌ترین برنامه‌های توسعه‌ای شهرستان در سال‌های اخیر دانست و بیان کرد: در سه سال گذشته و در قالب نهضت «هر خانه یک گلخانه»، احداث گلخانه‌های خانگی در سطح شهرستان به‌صورت هدفمند آغاز شده است.

سپاهی اظهار کرد: تاکنون با همت و مشارکت مستقیم مردم شهرستان، بیش از یک‌هزار مجوز گلخانه خانگی صادر شده که از این تعداد، ۵۷۰ واحد به مرحله بهره‌برداری رسیده‌اند. این آمار نشان‌دهنده استقبال گسترده روستاییان از این طرح و اعتماد آنان به بازده اقتصادی آن است.

رئیس جهاد کشاورزی مهرستان با اشاره به حجم سرمایه‌گذاری مردمی افزود: مبلغی بالغ بر ۱۷۰ میلیارد تومان توسط اهالی شهرستان در این حوزه سرمایه‌گذاری شده که بیانگر نقش‌آفرینی مستقیم مردم در فرآیند توسعه اقتصادی منطقه است.

وی مطرح کرد: گلخانه‌های خانگی امروز در تمامی روستاهای شهرستان مهرستان وجود دارند و حتی در کم‌جمعیت‌ترین روستاها نیز حداقل ۲ تا ۳ واحد گلخانه‌ای فعال مشاهده می‌شود. این پراکندگی جغرافیایی باعث شده مزایای طرح به‌صورت متوازن در سطح شهرستان توزیع شود.

سپاهی همچنین از اشتغال مستقیم بیش از ۳۵۰ نفر در این گلخانه‌ها خبر داد و گفت: سالانه بیش از ۲ هزار تن انواع محصولات گلخانه‌ای شامل گوجه، خیار، بادمجان، کدو، فلفل و سایر سبزیجات در این واحدها تولید و روانه بازار مصرف شهرستان مهرستان و شهرستان‌های همجوار می‌شود.

اهداف کلان طرح گلخانه‌های خانگی در مهرستان
رئیس اداره جهاد کشاورزی مهرستان افزود: اجرای طرح گلخانه‌های خانگی صرفاً با هدف افزایش تولید نبوده، بلکه مجموعه‌ای از اهداف اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی را دنبال کرده است. توانمندسازی خانواده‌های روستایی در صدر این اهداف قرار دارد؛ به‌گونه‌ای که هر خانوار بتواند با تکیه بر توان خود، به یک واحد تولیدی کوچک اما پایدار تبدیل شود.

وی تصریح کرد: از دیگر اهداف مهم این پروژه، جلوگیری از مهاجرت روستاییان به شهرها است. ایجاد اشتغال در محل زندگی، کاهش هزینه‌های معیشتی و افزایش درآمد، از عوامل مؤثری هستند که ماندگاری جمعیت در روستاها را تقویت کرده‌اند.

سپاهی در پایان افزود: مدیریت بهینه آب و خاک نیز از محورهای اساسی این طرح به‌شمار می‌رود. کشت گلخانه‌ای با مصرف آب کمتر و بازده بالاتر، پاسخی عملی به شرایط اقلیمی و کم‌آبی منطقه مهرستان بوده است. علاوه بر این، تولید محصولات خارج از فصل و افزایش تولید در واحد سطح، به بهبود امنیت غذایی و تنظیم بازار محلی کمک شایانی کرده است.

گلخانه‌های خانگی، الگوی بومی توسعه در مهرستان
بررسی تجربه گلخانه‌های خانگی در شهرستان مهرستان نشان می‌دهد که این طرح فراتر از یک برنامه مقطعی، به یک الگوی بومی توسعه پایدار تبدیل شده است. ترکیب مشارکت مردمی، سرمایه‌گذاری خرد، مدیریت دولتی و استفاده بهینه از منابع، موجب شده این طرح همزمان چند مسئله کلیدی منطقه را هدف قرار دهد.

از منظر اقتصادی، گلخانه‌های خانگی توانسته‌اند اشتغال پایدار ایجاد کنند، درآمد خانوارها را افزایش دهند و وابستگی به مشاغل ناپایدار را کاهش دهند. از بعد اجتماعی، تقویت ماندگاری جمعیت در روستاها، افزایش امید به آینده و ارتقای شأن شغلی کشاورزان از دستاوردهای قابل توجه این طرح است.

در نهایت، تجربه مهرستان نشان می‌دهد که توسعه، لزوماً به پروژه‌های بزرگ و پرهزینه وابسته نیست؛ بلکه گاهی راه‌حل‌های کوچک، محلی و مردمی می‌توانند اثراتی عمیق‌تر و ماندگارتر بر اقتصاد و جامعه بگذارند. گلخانه‌های خانگی امروز به یکی از نمادهای موفق پیوند معیشت، تولید و پایداری اجتماعی در مهرستان تبدیل شده‌اند.

انتهای خبر/